Category: Uncategorized

सामान्य(वि)ज्ञान – 2: स्थायू किंवा सॉलिड्स म्हणजे काय? Broad overview of Solids

विक्रमाच्या राज्यात त्या दिवशी सारे शक्तीचे खेळ आणि स्पर्धा आयोजित करण्यात आल्या होत्या. त्यात अवजड वजने उचलणे, भाला दूरवर फेकणे, अवजड गोळा गोल गोल फिरून दूरवर फेकणे, रस्सीखेच, अवजड शिळा तोलणे, रथ हाताने ओढणे, कुस्ती […]

विजेची गोष्ट ९: मॅक्सवेल, हर्ट्झ, आणि तारेशिवाय संदेश पाठवणे(Maxwell, Hertz, and Wireless Communication)

विक्रम राजाच्या दरबारात आज अतिशय दृष्ट्या, दूरदर्शी, अंतर्ज्ञानी ऋषींचे आगमन झाले होते. काय त्या ऋषींचे तेज वर्णावे, त्यांचा धीरगंभीर, शांत स्वर ऐकत राहावा एखाद्या निर्मळ पाण्याच्या झऱ्यासारखा सतत वाहत राहणारा तो आवाज .. एखाद्या हाडामासाच्या माणसापेक्षा आपण […]

विजेची गोष्ट ८: डेव्हिची ठिणगी – एडिस्वानचा दिवा, प्लॅंक ला दिसला मार्ग नवा

समईची वात जळते, स्वतः:ला तेलात भिजवून घेते आणि जळत जळत आजूबाजूच्या अंधाराला जाळते. आपल्या जीवात जीव असेपर्यंत आपल्या अवतीभवती अंधाराला फिरकू देत नाही. तेच मशालीतल्या वातीचं, पणतीतल्या, मेणबत्तीतल्या वातीचं.. हे स्वतः जळणं, स्वतः: ला त्रास करून घेऊन […]

सामान्य(वि)ज्ञान – 1: शरीराचा मालक आत्मा, त्याचे गुण,हेतू आणि शरीराचे वागणे (Soul, Purpose and Body Behaviour)

राजा विक्रमाच्या दरबारात आज कळसूत्री बाहुल्यांचा खेळ झाला, राज्यातून निवडलेल्या गुणवंत लहान मुलांसाठी हा बाहुल्यांचा पपेट शो झाला. कलाकाराने इतक्या सुंदर बाहुल्या आणल्या होत्या आणि त्यांचा वापर करून इतक्या सुंदर पद्धतीने गोष्टी सांगितल्या कि बस्स. त्या […]

Read More

विजेची गोष्ट ७: तारेतील विद्युत संदेशांची ‘इलेक्ट्रिक’ भाषा आणि आद्य ‘मशीन भाषा’ कार सॅम्युएल मोर्स (Samuel Morse and the ‘electric’ language of communication)

आज विक्रमाच्या राज्यात काही वेगळ्या प्रकारच्या म्हटलं तर जंगली आणि म्हटलं तर जादूगार वाटाव्या अश्या काही माणसांविषयी फार बोलबाला झाला होता, आजकालच्या भाषेत ते लोक त्यांच्या कारामतींमुळे खूप ‘वायरल’ झाले होते.  जिकडे तिकडे त्यांचीच चर्चा. […]

विजेची गोष्ट ६: विद्युतचुंबकीय क्षेत्राचे पणजोबा जेम्स क्लार्क मॅक्सवेल आणि विजेच्या तारेतून संदेश पाठवण्याची नवीन कला (Electromagnetic Fields, James Clerk Maxwell, and Beginning of Telecommunication)

अनेक दिवस चाललेल्या युद्धाचा आज अंत झाला होता . शत्रूराष्ट्राने केलेल्या हल्ल्याला विक्रमाच्या सैन्याने जोरदार प्रत्युत्तर दिलं होतं . साऱ्या सीमांवर प्राणपणाने लढणाऱ्या विक्रमाच्या सैन्याने शत्रूच्या सैन्याला पुरतं घाबरून सोडल होतं. शत्रूचा सेनापती युद्धात पकडला गेल्याची बातमी पहिल्यांदा गरुड इत्यादी पक्ष्यांच्या […]

विजेची गोष्ट ५: टेस्ला – विजेचा सुपुत्र आणि आधुनिक जगाचा इलेक्ट्रिक चालक (War of Currents ends with Tesla’s Electric Genius) 

जगाचं खरंच वागणं वेगळं आणि केवळ ज्ञात्याला कळणारं, ज्ञात्यालाच जगातल्या साऱ्या सिद्धी वश होणार, इतर मात्र नुसतंच झटापटीत वेळ आणि श्रम घालवणार आणि अपयश आल्यावर याच जगाला नावं ठेवत निराश होऊन, निसर्गाला दूषणं देत या जगासमोर […]

विजेची गोष्ट ४ : एडिसन चे DC विजेचे साम्राज्य आणि त्याला AC विजेने टक्कर देऊ पाहणारा वेस्टिंग हाऊस (Beginning Of War Of Currents)

विक्रमाच्या  राज्यात  दीपावलीचा सण मोठ्या  प्रमाणात  साजरा  करण्यात आला होता. काय ती रोषणाई काय तो थाट वर्णावा महाराजा .. किती कौतुके करावी त्याची! रात्री केलेली रोषणाई आणि दारूकाम तर आकाशातल्या तारे तारकांना फिके पाडेल असे.. काही अग्निबाण […]

विजेची गोष्ट ३: वीज ‘वाहू’ लागली, वोल्टा आणि गॅल्वानी (DC Electric Current and First Battery)

(मुख्य सूचना: या लेखात वर्णन केले गेलेले प्रयोग हे त्या क्षेत्रातील तज्ञांनी पूर्ण माहिती घेऊन आणि धोक्यांची माहिती व खबरदारी घेऊन केले आहेत. केवळ येथील प्रयोग वाचून कोणीही काहीही माहिती नसताना आणि माहितगार शिक्षकाची मदत […]

प्रकरण ५.२.२४ शब्द Sound

८.२४: २८७.१७शब्दोऽम्बरगुणःश्रोत्रग्राह्यःक्षणिकःकार्यकारणोभयविरोधीसम्योगविभागशब्दजःप्रदेशवृत्तिःसमानासमानजातीयकारणः। Sound is the property of Akasha (ll-i-27), It is perceptible by the ear (Il-ii- 21). It is momentary; and counteracted by its effect., by its cause and by both. It is produced by […]